Mỹ áp thuế chống bán phá giá đối với thép chống ăn mòn Việt Nam: Doanh nghiệp đối mặt thách thức mới

Bộ Thương mại Mỹ (DOC) vừa ban hành phán quyết cuối cùng liên quan đến sản phẩm thép chống ăn mòn (CORE), khẳng định áp dụng thuế chống bán phá giá (AD) và thuế đối kháng (CVD) đối với hàng nhập khẩu từ 10 quốc gia và vùng lãnh thổ, trong đó có Việt Nam.

Thép chống ăn mòn và vai trò trong sản xuất

Thép chống ăn mòn là một trong những vật liệu cơ bản của nhiều ngành công nghiệp hiện đại. Nhờ lớp mạ kẽm hoặc hợp kim bảo vệ, loại thép này có độ bền cao, chống gỉ sét, được ứng dụng rộng rãi trong sản xuất ô tô, thiết bị điện – điện tử, đồ gia dụng và các công trình xây dựng. Vì vậy, bất kỳ thay đổi nào về thuế nhập khẩu đều tác động trực tiếp đến chi phí sản xuất và tính cạnh tranh của doanh nghiệp xuất khẩu.

Với phán quyết mới của DOC, doanh nghiệp thép Việt Nam sẽ phải đối diện với áp lực lớn hơn khi tiếp cận thị trường Mỹ – vốn là một trong những thị trường tiêu thụ thép quan trọng nhất toàn cầu.

Phát biểu từ phía Mỹ

Ông William Kimmitt, Thứ trưởng Bộ Thương mại Mỹ phụ trách Thương mại Quốc tế, cho biết:

“Các công ty và người lao động Mỹ cần được cạnh tranh trong một môi trường công bằng.”

Tiếp theo, Ủy ban Thương mại Quốc tế Mỹ (USITC) sẽ đánh giá liệu thép nhập khẩu có gây “thiệt hại đáng kể” cho ngành sản xuất trong nước hay không. Nếu USITC đưa ra kết luận khẳng định, các mức thuế AD và CVD sẽ chính thức có hiệu lực.

Một số diễn biến liên quan gần đây

Vụ việc ống thép hình chữ nhật (LWRPT)

Vào giữa tháng 5/2025, DOC công bố kết quả rà soát hành chính về biện pháp chống lẩn tránh thuế đối với sản phẩm ống thép hình chữ nhật thành mỏng (LWRPT). Trong vụ việc này, Công ty TNHH Ống thép Hòa Phát đã chứng minh được toàn bộ thép cán nóng (HRC) dùng để sản xuất đều có nguồn gốc nội địa. Nhờ minh bạch về hồ sơ và truy xuất nguồn gốc, doanh nghiệp không bị áp thuế AD và CVD, đồng thời được phép tiếp tục xuất khẩu sang Mỹ.

Kết quả tích cực tại Ấn Độ

Ngày 13/8/2025, Tổng vụ Phòng vệ Thương mại Ấn Độ (DGTR) công bố kết luận cuối cùng trong vụ điều tra chống bán phá giá đối với thép cuộn cán nóng (HRC) nhập khẩu từ Việt Nam. Kết quả cho thấy:

• Hòa Phát không bị áp thuế nhờ biên độ phá giá ở mức rất thấp (0–10%).
  
• Trong khi đó, nhiều doanh nghiệp thép Việt Nam khác bị áp thuế 121,5 USD/tấn trong vòng 5 năm.

Điều này giúp Hòa Phát giữ vững lợi thế cạnh tranh tại thị trường Ấn Độ, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp hạ nguồn (như sản xuất ống thép, kết cấu thép) khi xuất khẩu sản phẩm sang thị trường này.

Ý nghĩa đối với ngành thép Việt Nam

Việc Mỹ áp thuế AD và CVD với CORE chắc chắn tạo ra áp lực không nhỏ cho các nhà sản xuất Việt Nam, đặc biệt là về chi phí, giá bán và hợp đồng xuất khẩu. Tuy nhiên, những kết quả tích cực từ các vụ kiện phòng vệ thương mại gần đây cũng cho thấy cơ hội để doanh nghiệp trong nước vượt qua rào cản nếu có chiến lược đúng:

• Đầu tư chuỗi cung ứng nội địa, giảm phụ thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu.
  
• Minh bạch hóa hồ sơ truy xuất nguồn gốc nhằm chứng minh xuất xứ rõ ràng.
  
• Đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, tránh phụ thuộc quá lớn vào một quốc gia.
  

Trong bối cảnh phòng vệ thương mại ngày càng gia tăng, ngành thép Việt Nam cần tiếp tục nâng cao năng lực sản xuất, chú trọng chất lượng, tiêu chuẩn quốc tế và xây dựng thương hiệu uy tín để giữ vững vị thế trên thị trường toàn cầu.